Sağlık
Sigara İçenlerde Parkinson Riski Neden Daha Düşük Görünüyor? 512 Bin Kişilik Araştırmada Karbonmonoksit İzi
Araştırmacılar Çin'de yaşayan 512.701 yetişkini yaklaşık 12 yıl boyunca takip etti. Katılımcıların araştırma başlangıcında nefeslerindeki karbonmonoksit düzeyleri ölçüldü ve takip süresince 1.131 kişide Parkinson hastalığı gelişti. Sonuçlar, düzenli sigara içenlerde Parkinson riskinin yaklaşık yüzde 30 daha düşük olduğunu gösteren önceki gözlemsel bulgularla uyumluydu. Ancak araştırmanın en dikkat çekici sonucu, hiç sigara içmemiş kişilerde ortaya çıktı. Nefesindeki karbonmonoksit düzeyi daha yüksek olan katılımcılarda Parkinson gelişme riskinin, en düşük düzeye sahip kişilere kıyasla yaklaşık üçte bir oranında daha düşük olduğu bildirildi. Benzer bir ilişkinin incelenen diğer nörolojik hastalıklarda belirgin biçimde görülmemesi de araştırmacıların dikkatini çekti.
Karbonmonoksit genellikle zehirli bir gaz olarak bilinse de insan vücudu bu molekülü çok düşük miktarlarda doğal olarak üretebiliyor. Özellikle hem adlı molekülün parçalanması sırasında oluşan karbonmonoksit, belirli hücresel sinyal mekanizmalarında görev yapabiliyor. Laboratuvar ve hayvan araştırmaları, düşük düzeylerdeki karbonmonoksitin bazı koşullarda inflamasyon ve hücresel stres süreçlerini etkileyebileceğini düşündürüyor. Parkinson hastalığında dopamin üreten sinir hücrelerinin kaybı, mitokondri işlev bozuklukları ve nöroinflamasyon gibi mekanizmalar önemli rol oynadığı için araştırmacılar karbonmonoksitin bu süreçlerle ilişkisini daha ayrıntılı incelemeyi hedefliyor. Ancak nefeste ölçülen karbonmonoksit düzeyi, beyindeki karbonmonoksit miktarını veya doğrudan koruyucu bir etkiyi gösteren kesin bir ölçüm değil.
Bu bulgular sigara içmenin Parkinson hastalığını önlediği veya karbonmonoksit solumanın güvenli olduğu anlamına gelmiyor. Araştırma gözlemsel nitelikte olduğu için karbonmonoksitin Parkinson riskindeki düşüşe doğrudan neden olduğu kanıtlanmış değil. Sigara kullanımıyla ilişkili diğer biyolojik ve davranışsal faktörler de sonuçları etkileyebilir. Üstelik karbonmonoksit yüksek miktarlarda ciddi zehirlenmeye, beyin hasarına ve ölüme neden olabiliyor. Araştırmacılar şimdi bu molekülün olası biyolojik etkilerinin güvenli ve kontrollü tedavilere dönüştürülüp dönüştürülemeyeceğini araştırıyor. Parkinson hastalığında düşük doz karbonmonoksit temelli deneysel yaklaşımların klinik değerlendirmeye ilerlemesi dikkat çekici olsa da bunların etkili ve güvenli olduğu henüz gösterilmiş değil. Çalışmanın asıl önemi, sigaranın kendisini değil, gözlenen epidemiyolojik ilişkinin arkasındaki olası moleküler mekanizmaları araştırması.
Kaynak:https://jamanetwork.com/searchresults?q=Smoking+Exhaled+Carbon+Monoxide+Parkinson&utm_









