Araştırma
BIOEXPO'NUN GELECEK VİZYONU BİLİM, TEKNOLOJİ VE ENDÜSTRİ AYNI ÇATIDA
Kariyer yolculuğunuzun en başına dönmek isteriz. İş hayatına nasıl başladınız, fuarcılık ve organizasyon sektörüne yönelmeniz nasıl gerçekleşti? BIOEXPO gibi önemli bir organizasyonun yönetimine uzanan bu yolculuğunuzu anlatır mısınız?
İstanbul Teknik Üniversitesi İşletme Mühendisliği Fakültesi'nden 1987 yılında mezun olduktan sonra, kesici takımlar üreten bir fabrikada üretim planlama şefi olarak iş dünyasına adım attım. Yıllar itibarıyla insan kendisini daha iyi tanıyor ve ne istediğine ya da ne istemediğine daha doğru karar verebiliyor. Fabrika yaşamının bana göre olmadığı düşüncesiyle hizmet sektörüne atılmaya karar verdim. 1991 yılında Yapı Endüstri Merkezi'nde Fuarlar Bölümü Yöneticisi olarak görev yapmaya başladım. Benim bu sektörde edindiğim tüm tecrübelerin temelinin atıldığı bir okul niteliğinde olan Yapı Endüstri Merkezi'ne ve işverenim Sayın Yüksek Müh. Mim. Doğan Hasol'a şükranlarımı sunmadan geçemeyeceğim.
1993 yılında Akdeniz Tanıtım'ı kurduk, İzmir ve Antalya'da fuarlar düzenlemeye başladık. Özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerinde turizm yatırımlarının çok hızlı olduğu bir dönemde fuarlarımız kabul gördü ve turizm mimarisi alanında ihtisaslaşan fuarlar oldu. Fuar yapımcılığı alanındaki 35 yıllık yolculuğumu bu şekilde özetleyebilirim.
BIOEXPO'nun ortaya çıkış hikâyesini dinlemek isteriz. Bu organizasyonu hayata geçirirken nasıl bir ihtiyaçtan yola çıktınız?
2014 yılında Makine Mühendisleri Odası ile Antalya'daki fuarda yaptığımız bir etkinlik vesilesiyle temizoda sektörü ile tanıştık. Büyümekte olan, atılım içindeki bir sektör olduğunu fark ettik ve 2015 yılında İstanbul'da bu içerikte bir fuar düzenlemeye karar verdik.
Yoğun bir araştırma sürecinden sonra ilk organizasyonumuzu Nisan 2015'te İstanbul Lütfi Kırdar'da gerçekleştirdik. İşte tam da bu noktada LabMedya ve sevgili Süleyman Bey'le tanıştık. Sektörün ihtiyaçları doğrultusunda laboratuvar sektörünü fuara kazandırmak hedefiyle bir iş birliği yapmaya karar verdik. Çok kısa bir süre zarfında birbirimizi tamamlayan çok dinamik bir ekip hâline geldik. BIOEXPO, 2016 yılından itibaren güçlü temeller üzerinde yükselmeye başladı ve yaşam bilimleri alanında vazgeçilmez bir platform olma yolculuğuna başlamış oldu. İçinde bulunduğumuz süreçte laboratuvar teknoloji ve ekipmanı, temizoda endüstrisi, biyoteknoloji ve ilaç endüstrisini bünyesinde bir araya getiren çok güçlü bir organizasyon olma niteliğini her yıl geliştirerek büyümeye devam ediyor.
BIOEXPO'nun ilk yıllarıyla bugünkü yapısını karşılaştırdığınızda nasıl bir değişim görüyorsunuz? Yıllar içinde hangi aşamalardan geçti?
BIOEXPO için kırılma noktası pandemi süreci oldu diyebilirim. 2015-2019 yılları arasında henüz sektörlere nüfuz etme aşamasındaydık. O yıllarda fuarı ilkbahar aylarında düzenliyorduk. 2020 BIOEXPO Fuarı'nı tam açma arifesindeyken, bildiğiniz üzere Mart 2020'de yaşamlarımıza pandemi süreci dâhil oldu ve fuarı açamadan ertelemek durumunda kaldık. İlk olarak altı ay, sonra bir altı ay daha ve bir altı ay daha derken tam 1,5 yıl organizasyonu öteledik.
Bu süreçte şunu belirtmeden geçemeyeceğim: Fuarı ertelemeden önce neredeyse firmalarımızdan ödemeleri almış, fuarla ilgili satın almaları gerçekleştirmiş durumdaydık. Bir buçuk yıl boyunca tüm katılımcı firmalarımız ve paydaşlarımız bizimle beraber, bizim yanımızda durdular ve geri adım atmadılar. Bir organizasyon firması için çok büyük bir özveri ve destek niteliğinde olan bu duruşları için sektördeki tüm dostlarımıza gönülden müteşekkiriz.
Pandemi sonrası, Ekim 2021'de gerçekleştirdiğimiz BIOEXPO Fuarı o denli etkili ve verimli geçti ki devam eden yıllarda çıtayı hep bir basamak yukarı taşıyarak gelişimini sürdürdü.
Ayrıca pandemi döneminde bir webinar olarak başlayan BIOEXPO İlaç ve API Teknolojileri Sempozyumu da devam eden yıllarda fuarın vazgeçilmez bir geleneği konumuna ulaştı. Sempozyumdan bahsederken Marmara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi ve moderatörümüz Prof. Dr. Ali Demir Sezer hocamıza da bir kez daha şükranlarımızı sunuyorum.
Şu anda her konuda son derece profesyonel bir iş ve teknoloji platformu niteliğinde yolculuğumuza devam ediyoruz. Laboratuvar, biyoteknoloji, ilaç ve temizoda sektörlerini aynı çatı altında buluşturmak neden önemli? Bu sektörlerin birbirlerine nasıl katkı sağladığını düşünüyorsunuz? Yaşam bilimlerini bir bütün olarak ele aldığınızda, başta insanoğlu olmak üzere tüm canlıların yaşamlarının sürdürülebilir kılınmasına yönelik biyoloji ve kimya temelli bilim dalları aynı çatı altında toplanıyor.
Dolayısıyla gerek Ar-Ge ve tanı laboratuvarları gerek en iyi koşulları sağlamak zorunda olan üretim tesisleri BIOEXPO Fuarı'nın hedef kitlesini oluşturuyor. BIOEXPO; içerdiği laboratuvar, biyoteknoloji, ilaç ve temizoda endüstrileri ile başta ilaç, gıda, boya ve kimya, elektronik üretim tesisleri, hastaneler ve savunma sanayisi olmak üzere çok geniş bir yelpazeye hitap ediyor. Fuarda sergilenen tüm bu sektörel ürün ve hizmetler birbirlerini tamamlıyor.
Bir fuarın başarısını belirleyen temel unsurlar sizce nelerdir? BIOEXPO'nun başarısını hangi kriterlere göre değerlendiriyorsunuz? Bir fuarın başarısı tüm paydaşlarının özverili çalışmalarıyla ortaya çıkar. Öncelikle organizasyonu yapan kuruluş olarak bize düşen görev, hizmet ettiğimiz sektörlerin ihtiyaçlarını iyi analiz etmek ve hedeflerimizi doğru belirlemektir.
İkinci misyonumuz işimizin bizzat başında, sahada olmaktır. Üçüncü ve en önemli görevimiz de sektörün tüm dinamiklerini tek bir hedefe doğru bir araya getirmek, yani koordinasyon sağlamaktır. Tüm bunlar işteki başarının yüzde ellisidir. Diğer yüzde elli ise fuarda hizmet verdiğimiz katılımcı firmalarımıza aittir.
Firmalarımızın fuara sahip çıkması, fuara iyi ve özverili hazırlanmaları, stantlarını özenle hazırlamaları, tanıtım aşamasında kendi çevrelerine de iyi duyurmaları, gelen ziyaretçilerin ihtiyaçlarına ve taleplerine doğru cevap vermeleri fuarın toplam başarısında çok önemli bir unsurdur.
BIOEXPO 2026, üç gün boyunca 4.385 profesyonel ziyaretçiyi ağırladı. Ziyaretçilerin yüzde 96'sının sektör profesyonellerinden oluşmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?
Her şeyden önce hizmet verdiğimiz sektörler, ileri teknoloji gerektiren ürün ve hizmet sunan firmalardan oluşuyor. Bu ürün ve hizmet portföyünün kullanıcıları da son derece kalifiye bir kitleyi oluşturuyor. Dolayısıyla masanın her iki tarafında da konusunda uzman, teknik ve teknolojik nitelikleri üstün bir kitle bulunuyor. Hâl böyle olunca bu fuarı profesyonel nitelikli bir kitle izliyor. Amacımız da bunu sağlamak zaten.
BIOEXPO 2026'da ilk kez düzenlenen İnovasyon Çalıştayları ile kamu, akademi ve endüstri bir araya geldi. Bu çalıştayları hayata geçirme fikri nasıl ortaya çıktı? Gelecek yıllarda nasıl bir devamlılık hedefliyorsunuz?
BIOEXPO İlaç ve API Teknolojileri Sempozyumu, BIOEXPO Fuarı için çok önemli bir etkinliktir. Arkasında çok büyük emek ve çalışma saklıdır. İlaç endüstrisinin en üst düzey yönetici ve karar vericilerinin vazgeçilmez platformu niteliğine ulaşmış durumdadır.
Bir anlamda çok lezzetli bir yemeğin baharatı, çeşnisi gibi düşünün. Bu yıl sempozyumda konuşulan konuların bir çıktısı olması gerektiği gibi bir düşünceden yola çıktık ve sektörün en önemli kamu kurumları, akademisyenler ve sektör temsilcilerinin bir araya geldiği bir çalıştay fikrinde buluştuk.
Dört ana temada çalışma masaları oluşturuldu ve her bir masanın moderatörleri eşliğinde sorunlar, çözüm önerileri ve gelecek vizyonu tartışıldı. Sonuçlar bir raporda toplandı ve ilgili kurumlara ulaştırıldı.
Çok ses getiren sonuçları olan bu buluşmaları gelecek yıllarda da sürdürmek en büyük hedefimiz.
TÜSEB, TİTCK ve TÜBİTAK gibi kamu kurumlarının organizasyona desteğini nasıl değerlendiriyorsunuz? Kamu, akademi ve özel sektör iş birlikleri yaşam bilimlerinin gelişimine nasıl katkı sağlayabilir?
Sektörlerin regülasyonlarını, işleyişini belirleyen kurumlarımızın ilgili sektörlerle bir araya gelebileceği ortamları çok önemsiyoruz. Sektör paydaşları da bu kurumlarla olabildiğince yakın olmaya, problemler ve çözümlerle ilgili fikir alışverişinde bulunmaya çok önem veriyorlar.
Bir araya gelebilecekleri bağımsız bir platformda konuların karşılıklı görüşülebilmesi; yeni projelerin, yeni gelişmelerin, yepyeni ürünlerin ve fikirlerin ortaya çıkmasına da olanak tanımaktadır. Projelerin ve kaynakların buluşması anlamında, kamunun akademi ve özel sektöre katkısı bu bağlamda çok önemlidir.
BIOEXPO'nun uluslararası ölçekteki konumunu nasıl değerlendiriyorsunuz? Türkiye'nin yaşam bilimleri alanındaki potansiyeli, organizasyonun küresel büyümesine nasıl katkı sağlayabilir?
BIOEXPO'nun gerek yabancı katılımcı firma gerekse yabancı ziyaretçi anlamında her geçen yıl gelişen bir yapısı var.
Henüz istediğimiz düzeyde olmasa da yakın Avrupa ülkelerinden, Orta Doğu ve Kuzey Afrika ülkelerinden, Çin ve Hindistan'dan ziyaretçi çekmekteyiz. Uluslararası firma katılımı açısından özellikle Çin'in BIOEXPO'ya yoğun ilgisi var. Onun dışında ABD, Belçika, Almanya gibi ülkelerden de doğrudan yabancı katılımcı alıyoruz.
Elbette tek başınıza çok geniş bir uluslararası tanınırlığa ulaşmanız kolay olmuyor. Sabırla, düzenli olarak, adım adım uluslararası hedeflerimize yürümeye devam ediyoruz. Yıllardır bu organizasyonun içinde yer alıyorsunuz. BIOEXPO'nun perde arkasında unutamadığınız veya sizi en çok etkileyen bir anınız var mı?
Bizim işimizde çok sayıda insan tanıyor, güzel dostluklar kuruyor ve pek çok anı biriktiriyorsunuz. Elbette bu süreçte güzel anıların yanı sıra tatsızlıklar da yaşanabiliyor. Pandemi sonrasında, 1,5 yıllık bir ertelemenin ardından fuarı gerçekleştirmek üzere 2021 yılının Ekim ayında yeniden fuar alanına girmiş ve hazırlıklara başlamıştık.
Normal şartlarda stant kurulumlarına pazartesi günü başlarız. Salı akşamı saat 24.00 civarında kurulumlar büyük ölçüde tamamlanır ve genel temizliğe geçilir. Çarşamba sabahı saat 10.00'da ise fuar ziyaretçilere açılır. Ancak 2021 yılındaki fuarda hiç unutamayacağımız bir aksilik yaşadık. O yıl stant taşeronumuz nakliye sırasında büyük bir sorunla karşılaştı ve stant malzemeleri fuar alanına ancak salı sabahı ulaşabildi.
Bu nedenle kurulum çalışmalarına öğle saatlerinde başlayabildik. Fuarın açılacağı çarşamba sabahı saat 08.00 civarında stantları ancak yetiştirebildik. Gerçekten kâbus gibi bir geceydi. Bu olayın bizim için en unutulmaz yanı, katılımcı firmalarımızın gösterdiği anlayıştı. Yaşadığımız sıkıntıyı büyük bir hoşgörüyle karşıladılar ve bize karşı son derece anlayışlı davrandılar. Gösterdikleri bu desteği ve teveccühü hiçbir zaman unutamam.
Önümüzdeki beş yılda BIOEXPO'yu nerede görüyorsunuz? Nasıl bir organizasyona dönüşmesini hedefliyorsunuz?
Bizim işimizde sürekli gelişim ve yeni hedefler çok önemlidir. Fuara duyulan heyecanı hep diri tutmak zorundasınız. Biz de geldiğimiz noktadan gurur duymakla beraber, her şeye yeniden başlıyormuşçasına aynı heyecan ve istekle geleceğimizi planlamaya özen gösteriyoruz.
Beş yıllık hedefimiz, gerçek anlamda uluslararası bir buluşma noktası ve EMEA bölgesinin vazgeçilmez bir iş platformu olmaktır. Son olarak, kariyerinin başındaki Fatih Onkar'a bugün bir tavsiye verecek olsanız ne söylerdiniz? Tecrübe bir iş insanı için en büyük sermayedir ve yıllar içinde biriktireceğiniz tecrübenin reel bir maddi değerini belirleyemezsiniz.
Genç Fatih Onkar'a şunu söylerdim sanırım:
“Ne iş yapıyorsan en iyisini yapmaya gayret et, başkalarının ne yaptığıyla ilgilenme, daha iyisini nasıl yapabileceğini her zaman sorgula.”








